Bethan Jenkins AC/AM Blog

Yr wythnos hon, gofynnais cwestiwn yn y Senedd yn ystod cwestiynau  i’r Prif Weinidog yn dilyn datgeliad yn y Western Mail bod penaethiaid y BBC yn cael y dasg o dorri  20% ar draws y bwrdd yn sgil rhewi’r ffi drwydded a’u cyfrifoldebau mewn perthynas â dyfodol S4C. Rhaglennu fel Week In Week Out, a’r Politics Show Cymru sydd ymysg y rhaglennu maent yn cynnig torri. Dyma beth wnes i ofyn-

“O ystyried y newyddion syfrdanol y bore ma o doriadau o Lundain i gyllideb  BBC Cymru ac i rhaglennu BBC Cymru, yn ogystal â’r ansicrwydd sy’n wynebu S4C, byddech yn gofyn i DCMS [yr Adran dros Ddiwylliant, y Cyfryngau a Chwaraeon] i ddatganoli darlledu i Gymru,  fel y gallwn ddiogeli rhaglennu yma yng Nghymru? ‘

Dywedodd y Prif Weinidog Cymru, yn nes ymlaen yn y dydd, ei bod wedi ymrwymo i alw am gyfarfod gyda Jeremy Hunt, y Gweinidog sydd, i ddweud y gwir, yn benderfynol o danseilio Cymru, a darlledu yma yng Nghymru.

Fe wnes i alw ar ddarlledu i gael ei ddatganoli i Gymru, fel y gallwn cael y reolaeth yma yng Nghymru dros ddyfodol ein cyfryngau. Yn ddiweddarach awgrymais y syniad  o ffederaleiddio BBC Cymru, BBC Scotland a BBC Gogledd Iwerddon, gan adael penderfyniadau rhwydwaith yn ganolog. Rwy’n bryderus iawn y bydd y toriadau arfaethedig yn cael effaith niweidiol ar ein hunaniaeth yma yng Nghymru, yn effeithio ar y drafodaeth ynghylch gwleidyddiaeth Cymru er i ni gael refferendwm ar bwerau pellach i’r Cynulliad, a beth fydd hyn yn ei olygu ar gyfer S4C.

Daeth y drafodaeth ar ddyfodol darlledu Cymraeg yn fwy pwysig heddiw, wrth i fanylion y toriadau arfaethedig cael ei datgelu yn y Western Mail. Mae dogfennau y BBC  yn y papur yn mynd drwy’r holl raglenni yn fanwl, gyda gwybodaeth ar raddfa’r toriadau, a’r effaith bosibl. Dyma rai ohonynt-

Rhaglen: Politics Show

Arbed: £ 173,000

Effaith: Llai o risg i’r enw da na cholli unrhyw raglenni gwleidyddol arall fel y medrir gweld ei fod yn cyfrwng fwy addas ar gyfer rhanbarthau Lloegr.

Rhaglen: Ffeil

Arbed: £ 391,000

Effaith: risg uchel o ystyried y ffocws ar S4C, pe byddai’n dod i ben fyddai’n cael effaith gan ei fod yn y rhaglen i dargedu gynulleidfa ifanc.

Rhaglen: am.pm (torri i un rhaglen yr wythnos gyda chynffon top cyflwynydd a)

Arbed: £ 210,000

Effaith: niwed i enw da gyda’r rhai sy’n gwneud penderfyniadau, gostyngiad o gynnwys gwleidyddol ar adeg pan mae llywodraeth ddatganoledig yn cyrraedd aeddfedrwydd.

Fel y gwelwch, mae hyn yn peri cryn bryder, ac rwy’n deall bod unrhywbeth yn bosib, gyda phob opsiwn dal ar y bwrdd. Bydd yr adolygiad o wasanaethau yn cael ei wneud gan Ymddiriedolaeth y BBC, ac fe fydd ymgynghoriad yn cael ei lansio yn y Gaeaf yn ol beth dwi’n deall.

Beth sydd o ddiddordeb i mi yn hyn i gyd yw sut mae’r BBC yn ymateb yn swyddogol-maent yn datgan nad oes angen mynd o flaen gofid, a bod ‘dim penderfyniadau wedi eu cymryd’. Serch hynny, rwy’n meddwl bod hawl i ni cwestiynnu yr ymateb swyddogol. A yw’r toriadau yn anochel, ac os felly, pam nad yw hyn yn cael ei adlewyrchu yn gyhoeddus? Pam nad ydyn nhw’n mynd nol at rheolwyr y BBC yn ganolog, ac yn brwydro’r toriadau?

Wrth gwrs, mae’n rhaid i ni edrych yn fanwl ar sut y bydd hyn yn effeithio staff, ac ysbryd y staff , a sut  bydd hyn yn effeithio ar Gymru a dyfodol darlledu Cymraeg. Yn anffodus nid oes gennym sesiwn cwestiwn Prif Weinidogol yr wythnos nesaf gan fod yn hanner tymor, ond byddaf yn sicr yn ysgrifennu at y BBC, i Jeremy Hunt, ac yn ceisio cael dadl frys yn y Senedd. Ni allwn eistedd yn ôl ac aros am rhaglennu yng Nghymru i gael ei rwygo i ddarnau. Rydym eisoes wedi gweld gostyngiad gwasanaethau ar ITV Cymru a’r bygythiad i S4C. Mae cyfryngau print hefyd yn dirywio, ac felly mae’n rhaid i’r mater hwn cael ei drin fel mater o frys.

Wrth wneud hynny, dylem edrych ar rhwymedigaethau y BBC o fewn y siarter rhwng y BBC a’r Ysgrifennydd Gwladol. Rwyf wedi rhoi’r rhan yn y siartr sydd yn fwyaf perthnasol i’r mater hwn isod. Beth sy’n digwydd os yw e’n cael ei dorri? A yw’n cael ei ail negodi gyda’r Ysgrifennydd Gwladol? Mae hwn yn faes yr wyf wedi ymrwymo i edrych i mewn i fel llefarydd Plaid Cymru ar hyn yn y Cynulliad.

9. Cynrychioli’r DU, ei gwledydd, ei rhanbarthau a’i chymunedau
(1) Wrth ddatblygu (ac adolygu’r) pwrpas y cylch gorchwyl ar gyfer cynrychioli’r DU, ei gwledydd, ei rhanbarthau a’i chymunedau, mae’n rhaid i’r Ymddiriedolaeth, ymysg pethau eraill, ceisio sicrhau bod y BBC yn-
(a) yn adlewyrchu ac yn cryfhau hunaniaeth ddiwylliannol trwy cynnwys gwreiddiol ar lefel leol, ranbarthol a chenedlaethol, ar brydiau, dod â chynulleidfaoedd at ei gilydd i rannu profiadau;
a

(b) yn hyrwyddo ymwybyddiaeth o wahanol ddiwylliannau a safbwyntiau gwahanol, drwy gynnwys sy’n adlewyrchu bywydau gwahanol bobl a chymunedau gwahanol o fewn y DU.
(2) Wrth wneud hynny, mae’n rhaid i’r Ymddiriedolaeth roi sylw ymhlith pethau eraill i-
(a) pa mor bwysig yw adlewyrchu credoau crefyddol; a (b) pa mor bwysig yw darpariaeth briodol mewn iaith leiafrifol.

This week, I asked a question in the Senedd during First Minister’s questions following revelations in the Western Mail that BBC Wales bosses are tasked with cutting 20% across the board as a result of the  license fee freeze and responsibilities concerning the future of S4c. Programmes such as Week in Week Out, the Wales Politics Show are among the programmes which are proposed to be axed. Here’s what I asked-

“Given the shocking news of cuts this morning from London to BBC Wales’ budget and to the programmes of BBC Wales as well as the uncertainties facing S4C, would you now ask DCMS [the Department for Culture, Media and Sport] to devolve broadcasting to Wales so we can protect programming here in Wales?’

The First Minister, later on in the day, committed to calling for a meeting with Jeremy Hunt, the Minister who is, quite frankly, hell bent on undermining Wales and Welsh broadcasting.

I called for broadcasting to be devolved to the National Assembly for Wales, so that we can have the control here in Wales over our media’s future. That doesn’t mean government will run the show in my view, but that decision making will be closer to the people that broadcasters cater for. I later floated the idea that BBC Wales, BBC Scotland and BBC Northern Ireland programming becomes a federal system, with network decisions happening centrally.  I am extremely worried that  these proposed cuts will have a detrimental impact on our identity here in Wales, will affect the discussion surrounding Welsh politics when we have only just had a referendum on further powers for Wales, and what this will mean for S4C.

The discussion on the future of Welsh broadcasting became even more urgent today, as the detail of the proposed cuts were revealed in the Western Mail. The BBC documents are printed in the paper, going through all the programmes in detail, with information on the scale of the cuts suggested, and the potential impact. Here are a few of them-

Programme: Politics Show

Saving: £173,000

Impact: Less reputational risk than the loss of any other political programming as it was always perceived as a vehicle better suited to English regions.

Programme: Ffeil

Saving: £391,000

Impact: High risk given the focus on S4C, ending Ffeil would also have a big impact because it is the only programme we target at a young audience.

Programme: am.pm (cut to one programme per week with presenter top and tail)

Saving: £210,000

Impact: Reputational damage with decision makers, reduction of political content at a time when devolved government attains maturity.

As you can see, this is very concerning, and I understand that anything is possible, with all options still on the table. The review of services will be carried out by the BBC Trust, and a public consultation will be launched in the Autumn I am told.

What is of interest to me in all of this is how the BBC is responding officially- they are stating that it is all ‘speculation’ and  that ‘ no decisions have been taken’. Nonetheless, I think its right for us to question this official response. Are they admitting the inevitability of these cuts, and if so, why is this not reflected publicly? Why are they not putting up a fight, and contesting this with BBC bosses in London?

Of course, we must look closely at how this will affect staff, and staff morale firstly, and how this will affect Wales and the future of Welsh broadcasting. Unfortunately we do not have a First Minister’s question session next week as it is half term, but I will certainly be writing to the BBC, to Jeremy Hunt, and seeking an urgent debate at the Senedd. We can’t sit back and wait for programming in Wales to be ripped to pieces. We have already seen services decrease on ITV Wales, the threat to S4C. Print media is also in decline, and so this matter must be dealt with as a matter of urgency.

In so doing, we should look at the obligations of the BBC within the charter between the BBC and the Secretary of State. I have put the part in the charter most relevant to this issue below. What happens if this charter is broken? Is it re negotiated with the Secretary of State? This is an area that I am committed to looking in to as Plaid’s spokesperson on this in the Assembly.

9. Representing the UK, its nations, regions and communities
(1) In developing (and reviewing) the purpose remit for representing the UK, its nations, regions and communities, the Trust must, amongst other things, seek to ensure that the BBC—
(a) reflects and strengthens cultural identities through original content at local, regional and national level, on occasion bringing audiences together for shared experiences;
and

(b) promotes awareness of different cultures and alternative viewpoints, through content that reflects the lives of different people and different communities within the UK.
(2) In doing so, the Trust must have regard amongst other things to—
(a) the importance of reflecting different religious and other beliefs; and (b) the importance of appropriate provision in minority language